خوش بینی و همچنین بدبینی از مقوله هایی است که گویی با حیات بشریت عجین شده است و آدمی به صورت ناخودآگاه، نسبت به برخی امور چنین بینشی دارد ولی در این بین، گونه کاذب و بی اساس این مفاهیم بی شباهت به لبه های یک مقراض نیست که می تواند زندگی انسان در مقاطعی را تحت تاثیر قرار دهد و حتی این موارد حیاتی و ابدی نیز باشند.
گفتنی است خوش بینی و بدبینی هر دو یک نگرش ذهنی هستند. جامعه شناسان، خوش بینی را تفسیر وقایع به منظور دستیابی نتایج مطلوب می دانند و عکس این موضوع را همان بدبینی معرفی می کنند.
از سویی با نگاهی به قسمی از اتفاقات تاریخی، خوش بینی کاذب بسیار مخرب تر از گونه دیگر است.
در حقیقت انسان ها در موارد بدبینی، احتیاط را رعایت می کنند که این مهم در خصوص خوش بینی صادق نیست و از همین رو اتفاقاتی که نباید، رخ می دهد.
شاید محافظه کار بودن به مذاق بسیاری از افراد خوش نیاید ولی انسان های محافظه کار معمولاً چالش ها و مسائل کمتری را تجربه می کنند.
طبیعت و حتی خلقت خود انسان نیز نمادی از محافظه کاری است؛ به عنوان مثال مغز انسان که یکی از حساس ترین و البته مهم ترین عضو انسان است در محکم ترین استخوان بدن یعنی جمجمه قرار گرفته است تا در بدترین اتفاقات، بیشترین محافظت از آن صورت گیرد.
بی تردید طبیعت بزرگترین مربی بشریت است ولی افسوس تعداد کمی از انسان ها به راستی چنین موهبتی را الگو قرار می دهند.
از جانبی و با اینکه غالب افراد، خوش بینی را به بدبینی ترجیح می دهند و اشخاص خوش بین در اکثر مواقع روحیه کار تیمی داشته و خلاق تر هستند، اما این یک بُعد از این مقوله است و به عبارتی همواره اثرات و نتایجی مطلوب در پی ندارد و حتی انسان را از مسیر عادی نیز خارج می کند.
به عبارتی، انسان های خوش بین بیشتر در معرض نفوذهای اجتماعی مخرب هستند. به عنوان مثال این مهم یکی از موارد ابتلای جوانان به روابط نامناسب و در نهایت اعتیاد است؛ در واقع افراد خوش بین بیشتر مورد سو استفاده قرار می گیرند.
ضمن اینکه خوش بینی بی اساس، باعث ایجاد ساده انگاری در چالش های به وجود آمده می شود و در نهایت کاهش انگیزه و البته تلاش را به دنبال دارد.
خوش بینی کاذب، مانعی برای غور کردن و تفکر عمیق در مسائل است و شخص دچار نوعی سطحی نگری می شود.
از سویی و با اینکه امید در انسان مولد خوش بینی است، ولی نباید از منطق و تفکر دور شد و محدودیت ها را کوچک شمرد. همچنین خوش بینی کاذب که به نوبه خود مولد اعتماد به نفس کاذب است نه تنها کامیابی و زندگی خوبی را به ارمغان نخواهد داشت بلکه در مواردی زندگی را به بیراهه می کشاند.
گفتنی است احساسات منفی همچون غم، عصبانیت و ترس در مواردی یک موهبت است که انسان را از خطر دور می کند و در پی راه چاره خواهد بود.
چنانچه شخص در جهان خوش بینی کاذب غرق شود، دچار آسیب خواهد بود.
این مقوله حتی به بهداشت روان نیز کمکی نمی کند؛ ضمن اینکه این مورد با پرورش انعطاف پذیری روانشناختی گره خورده است.
برخی متخصصان همچون دانیل واگنر معتقدند که تلاش به منظور اجتناب از فکر کردن به یک موضوع و سرکوبی باعث میشود بسیار بیشتر به آن فکر کنیم. حتی در مواردی که شخص به خود تلقین می کند که انسان موفق یا دوست داشتنی هست، احساس بدتری نسبت به قبل تجربه می کند.
انسان هایی که خوش بینی کاذب دارند، طبیعتاً قدرت کنترل واقعیت را از دست خواهد داد و این نکته ای بسیار مهم است، چرا که شخص توهم کنترل دارد و آسیب پذیر خواهد بود. جالب این که قماربازان نیز از همین رو شکست می خورند.
در نهایت اینکه انسان های منطقی نه صرفاً خوش بین و نه کاملاً بدبین هستند، بلکه در جهانی از تعادل این دو موضوع زندگی می کنند؛ آنها هم از منظر خوش بینانه و همچنین بدبینانه به مساله نگاه می کنند.
