دل نوشته علمی

فرهنگ اسلامی و بازتولید معنویت گرایی

فرهنگ اسلامی و برنامه بازتولید معنویت گرایی فرهنگی اجتماعی (تریلوژی «رجب – شعبان – رمضان» و ترینیتی «خودسازی – ‌دگرخواهی – خیرخواهی» 

🍀 «فرهنگ اسلامی» متفاوت با دو فرهنگ دینی ابراهیمی دیگر (‌یهودی ومسیحی) و نیز برخلاف فرهنگ های دینی آسیایی (‌زرتشتی،کنفوسیوسیزم، تائوییزم‌، هندویی بوداییزم ‌و شینتوئیزم) ازتوان کم نظیر و ظرفیت پرارزشی برای مستمر ساختن «معنویت گرایی» های فردی (‌خودسازی) واجتماعی (دگرخواهی و خیرخواهی) برخوردار است .

🌱مهمترین فرآورده معنوی معرفتی فرهنگ اسلامی و معارف شیعی در این حوزه از زیست فردی و اجتماعی روزمره که به صورتی ملموس و محسوس نیز قابل ملاحظه و مشاهده است همانا گام برداشتن فرد مسلمان به سمت «تغییر و تحول و تکامل درخود فردی و اجتماعی» اش است.

🍀 اما مهم ترین و مشخص ترین عبادتی که به این امر مهم کمک می کند عبادت فردی «روزه گرفتن» برای«خودسازی– خیرخواهی» است .

🌱«روزه گرفتن» هرچند به صورت زیستی و در قالب فرم به شکل  نخوردن – نیاشامیدن – لذت نبردن بدنی «خود» را نشان می دهد؛‌ اما در قالب محتوی با بد نیندیشدن- بد نگفتن- بد عمل نکردن – بد نخواستن برای «دیگری» نیز همراه است.

🍀 ازاین حیث است که می توان این برنامه معنویت گرایی فرهنگ اسلامی را هم «فردی» و هم «اجتماعی» با آثار و نتایج و تبعات «اخلاقی – فرهنگی – حقوقی» دید.

🌱سه ماه مشخص در تقویم مذهبی اسلامی در خدمت این عبادت فردی است:‌ «رجب و شعبان» (‌برای آمادگی و تمرین معنوی مقدماتی ) و «رمضان» (‌برای تیک آف معنوی و مسابقه نهایی با غریزه خودخواهی برای رسیدن به خیرخواهی و دگرخواهی) .

🍀 در هر سه ماه «رجب- شعبان – رمضان» نقشه معنویت گرایانه اسلامی برای عصیان گرایی بر غریزه طبیعی و برنامه ژنتیکی فرهنگی مدرن و روزمره «خوردن- خوابیدن – نوشیدن – دیدن – شنیدن – گفتن – لذت بدن» ماهرانه و هوشمندانه تدبیر شده است .

🍀 هدف این برنامه این است تا «منش و بینش و کنش» فرد مسلمان هم چنان بر مدار «معنویت گرایی فردی – اجتماعی » حفظ شود.

🍀 در طی معنویت گرایی «رجب- شعبان – رمضان» قاعدتاً و منطقاً توقع و انتظار این است که «منش – بینش – کنش» فرد مسلمان، به سمت فضیلت های فردی اجتماعی و اخلاقی حقوقی

مانند:‌ دیگرخواهی، خیرخواهی برای دیگری، احساس مسئولیت بیشتر در قبال رفع نیازهای دیگران، حس کمک به تعالی دیگری و نهایتاً ‌تقویت اخلاقی رابطه اجتماعی «خود – دیگری» جهت داده شود.

دکتر سیدمحمود نجاتی حسینی

جامعه شناس، استاد دانشگاه، مدیر گروه «جامعه شناسی دین» انجمن جامعه شناسی ایران

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا