علمی توصیفی

پارادایم‌های ملی‌گرایی

پارادایم های ملی‌گرایی را می توان به قرار زیر شمرد:

۱. ازلی باوری:

ازلی باوران برای توضیح شور و فداکاری خاص ملت ها و ملی‌گرایی بر خصایص «ازلی» پدیده های اساسی اجتماعی و فرهنگی چون زبان، مذهب، سرزمین و بخصوص خویشاوندی (تبار) تاکید می کنند.

این پارادایم به پیوندهای میان «قومیت و خویشاوندی» و «قومیت و سرزمین» حساسیت نشان می دهد.

فان دن برگ، گیرتز و گراسبی از جمله نظریه پردازان پارادایم ازلی باوری هستند.

۲. ابدی باوری:

این پارادایم ملت ها را در درازمدت می نگرد و می کوشد نقش آنها را به عنوان مولفه های بلندمدت تحول تاریخی، چه به صورت مداوم و چه بصورت تکرار شونده در تاریخ، دریابد.

آنان در پی استخراج ملی‌گرایی مدرن از علقه های قومی بنیادین نظیر زبان، اسطوره های سرآغاز و استعاره های خانواده برآمده اند.

رهیافت نظری کسانی چون فیشمن، آرمسترانگ و استن_واتسون در این پارادایم قرار می گیرد.

۳. سمبولیسم قومی:

این پارادایم بر آن است که میراث نمادین هویت های قومی برای ملت های خاصی را آشکار کند و نشان دهد چگونه ملی گرایی ها و ملت های مدرن، نمادها، اسطوره، خاطره ها، ارزش ها و سنت های تاریخچه قومی خود را در مواجهه با مدرنیت بازکشف و تفسیر مجدد می کنند.

آرمسترانگ، هاچینسن و اسمیت در پی جویی نقش اسطوره ها، نمادها، ارزش ها و خاطره ها در ایجاد دلبستگی قومی و ملی و پدید ساختن شبکه های فرهنگی و اجتماعی، به مثابه ابعاد ذهنی و تاریخی ملت ها و ملی گرایی برآمده اند.

۴. مدرنیست ها:

بر این عقیده اند که هم ملت و هم ملی‌گرایی حاصل فرایندهای جدید مدرنیزاسیون و نوعی پاسخ از طرف دولت ها، ملت ها و ملی‌گراها در برابر شرایط و ضرورت های سیاسی مدرنیته است.

اندرسن، هابزبام، مان، بریولی، تیلی و گیدنز به همراه گلنر و خدوری از جمله نظریه پردازان پارادایم ملی گرایی مدرنیستی هستند.

۵. پست مدرن:

این پارادایم بر تکه‌تکه بودن (تفرق) هویت های ملی معاصر تاکید دارد و ظهور نظم جدید «پساملی» سیاست هویت و فرهنگ جهانی را مطرح می کند.

تحلیل های مضامینی پست مدرن چون پراکندگی، فمنیسم و جهانی شدن را می توان تداوم اجرای پارادایم مدرنیستی تلقی کرد.

تحلیل های بهابا، چاترجی و یووال دیویس با نوعی «ساخت شکنی پسامدرنیستی» به همراه موس، شلزینگر، کندیوتی، بروبیکر و بیلیگ با بررسی ابعاد پسامدرن جدید در این پارادایم قرار می گیرند.

منبع: اسمیت، آنتونی دی. ناسیونالیسم و مدرنیسم. ترجمه‌ کاظم فیروزمند، تهران، نشر ثالث، ۱۳۹۴، چاپ دوم.

انتشار مقاله در جامعه شناسان جوان

دکتر عظیم حسن زاده

دانشجوی دکتری جامعه شناسی

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید

بستن
دکمه بازگشت به بالا
بستن